สิ่งที่ควรทำ และหลีกเลี่ยงในการดูแลผู้ป่วยหลังผ่าตัด
การผ่าตัดกลายในปัจจุบันเป็นเรื่องปกติในวงการแพทย์ แต่น่าเสียดายที่หลายคนมักมองข้ามความสำคัญของการดูแลตัวเองหลังผ่าตัด ในหลายเคสก็เกิดเหตุการณ์ที่น่าเศร้า ผู้ป่วยที่ผ่าตัดสำเร็จดี แต่กลับต้องกลับเข้าโรงพยาบาลอีกครั้งเพราะไม่ได้ดูแลตัวเองอย่างถูกต้อง บางเคสกลับมาด้วยอาการติดเชื้อรุนแรง เพราะไม่ได้ดูแลแผลตามคำแนะนำ และพยายามออกกำลังกายหนักเกินไป ทำให้ต้องผ่าตัดซ้ำ และพักฟื้นนานกว่าเดิมหลายเท่า ดังนั้น การดูแลตัวเองหลังผ่าตัดสำคัญไม่แพ้การผ่าตัด มันไม่ใช่แค่เรื่องของการพักผ่อน แต่เป็นกระบวนการที่ต้องใส่ใจในทุกรายละเอียด ตั้งแต่การดูแลแผล การรับประทานอาหาร ไปจนถึงการฟื้นฟูร่างกายอย่างถูกวิธี
ในบทความนี้ KIN จะแบ่งปันข้อมูลสำคัญที่คุณควรรู้เกี่ยวกับการดูแลตัวเองหลังผ่าตัด ทั้งสิ่งที่ควรทำ และสิ่งที่ควรหลีกเลี่ยง โดยอ้างอิงจากแหล่งข้อมูลที่เชื่อถือได้และประสบการณ์จริง KIN หวังว่า ข้อมูลเหล่านี้จะช่วยให้คุณ หรือคนที่คุณรัก มีการฟื้นตัวที่ปลอดภัยหลังการผ่าตัด เพราะสุดท้ายแล้ว สุขภาพที่ดีคือรางวัลที่คุ้มค่าที่สุดสำหรับความพยายามของคุณ ต่อไปนี้เราไปดูรายละเอียดที่สำคัญที่คุณควรรู้
สิ่งที่ควรทำ และควรหลีกเลี่ยงในการดูแลผู้ป่วยหลังผ่าตัด
การผ่าตัดเป็นวิธีรักษาที่สำคัญ แต่หลังผ่าตัด การดูแลตัวเองก็สำคัญไม่แพ้กัน ทั้งเรื่องการพักผ่อน การดูแลร่างกาย และการฟื้นฟู ถ้าดูแลตัวเองดี ๆ ก็จะช่วยลดความเสี่ยงที่จะเกิดปัญหาแทรกซ้อน และทำให้ร่างกายฟื้นตัวได้เร็วขึ้น
การดูแลร่างกายหลังผ่าตัด
1. ดูแลแผลผ่าตัด
- ทำตามที่หมอบอก เช่น เปลี่ยนผ้าพันแผล รักษาความสะอาด
- ถ้าแผลบวม แดง หรือมีหนอง ให้รีบบอกหมอทันที
- ขยับตัวนิด ๆ หน่อย ๆ ตามที่หมอแนะนำ จะช่วยป้องกันเลือดแข็งตัว
- ทำกายภาพบำบัด จะช่วยให้ร่างกายแข็งแรงเร็วขึ้น

- กินอาหารที่มีประโยชน์ โดยเฉพาะโปรตีน วิตามิน และแร่ธาตุ
- ดื่มน้ำเยอะ ๆ เพื่อให้ร่างกายชุ่มชื้น
- กินยาให้ตรงเวลาและครบตามที่หมอบอก ไม่ว่าจะเป็นยาแก้ปวด ยาฆ่าเชื้อ หรือยาลดอักเสบ
- ถ้ามีไข้สูง แผลบวมแดง หายใจลำบาก หรือปวดท้องมาก ให้รีบบอกหมอ
การพักผ่อนหลังผ่าตัด
- จัดท่านอนให้เหมาะสม ใช้หมอนรองตามที่หมอแนะนำ

- อย่ายกของหนัก หรือทำอะไรที่ต้องออกแรงมาก
- หาวิธีคลายเครียด เช่น ทำสมาธิ หรือฝึกหายใจ
- พยายามนอนให้เพียงพอ
- ใช้หมอนพิเศษหรือเบาะรองหลัง ถ้าหมอแนะนำ
- หลีกเลี่ยงการดูโทรศัพท์ คอมพิวเตอร์ หรือทีวีนาน ๆ โดยเฉพาะก่อนนอน
- กินยาแก้ปวดตามที่หมอสั่ง
- ลองใช้ความร้อนหรือเย็นประคบ ตามคำแนะนำของหมอ
การฟื้นฟูหลังผ่าตัด
1. ทำกายภาพบำบัด
- ทำตามโปรแกรมที่หมอหรือนักกายภาพบำบัดแนะนำ
- ไปพบหมอตามนัดเพื่อดูว่าร่างกายฟื้นตัวดีหรือไม่
- ค่อย ๆ เริ่มทำงานบ้านเบา ๆ ออกกำลังกายเบา ๆ ตามที่หมอแนะนำ
- หายใจลึก ๆ ช้า ๆ จะช่วยให้ออกซิเจนไปเลี้ยงร่างกายได้ดีขึ้น
- ค่อย ๆ เริ่มออกกำลังกายเบา ๆ เช่น ยืดเหยียด หรือเดิน
- พูดคุยกับคนรอบข้างเกี่ยวกับความรู้สึก
- อาจเข้าร่วมกลุ่มผู้ป่วยที่เคยผ่าตัด หรือปรึกษานักจิตวิทยาถ้ารู้สึกเครียดมาก
สิ่งที่ควรหลีกเลี่ยงหลังผ่าตัด
1. อย่าละเลยการดูแลแผล
- อย่าลืมทำความสะอาดแผลตามที่หมอบอก
- อย่าบิดตัวแรง ๆ หรือลุกนั่งเร็ว ๆ
- หลีกเลี่ยงอาหารมันๆ หรืออาหารย่อยยาก
- งดอาหารที่ทำให้ท้องอืด เช่น ถั่ว กะหล่ำ น้ำอัดลม
- ทั้งสองอย่างทำให้แผลหายช้าและเพิ่มความเสี่ยงในการเกิดปัญหา
- อย่ารีบร้อนลุกหรือเดินเร็วเกินไป เพราะอาจทำให้เวียนหัวและหกล้มได้
การดูแลตัวเองหลังผ่าตัดเป็นเรื่องสำคัญมาก ต้องใส่ใจทั้งเรื่องการดูแลแผล การพักผ่อน และการฟื้นฟูร่างกาย ถ้าทำตามคำแนะนำของหมออย่างเคร่งครัด ก็จะช่วยให้ร่างกายฟื้นตัวได้เร็ว และปลอดภัย
ข้อมูลอ้างอิง
- Mayo Clinic Staff. (2023). "Post-Surgery Recovery Tips." Mayo Clinic.
- National Health Service (NHS). (2023). "Recovering from Surgery." NHS.
- Cleveland Clinic. (2023). "Post-Surgery Care: The Essential Guide." Cleveland Clinic.
การฟื้นฟูหลังผ่าตัดเป็นกุญแจสำคัญสู่การกลับมาใช้ชีวิตได้อย่างปกติ การเลือกศูนย์ฟื้นฟูเฉพาะทาง หรือการมีผู้ดูแลที่มีความเชี่ยวชาญจะช่วยให้คุณฟื้นตัวได้เร็วและปลอดภัยกว่า เนื่องจากมีความรู้ และประสบการณ์ในการจัดการที่เชี่ยวชาญ ช่วยลดความเสี่ยงของภาวะแทรกซ้อน และทำให้คุณมั่นใจว่าจะได้รับการดูแลอย่างครบวงจร ตั้งแต่การทำกายภาพบำบัดไปจนถึงการดูแลด้านโภชนาการที่เหมาะสม การลงทุนในการฟื้นฟูที่มีคุณภาพวันนี้ คือการลงทุนในสุขภาพที่ดีของคุณในระยะยาว